Trợ giúp pháp lý hướng về cơ sở

Nhằm đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới, Trung tâm TGPL nhà nước tỉnh chú trọng kiện toàn tổ chức, phân công nhiệm vụ phù hợp với từng vị trí việc làm; nâng cao tinh thần trách nhiệm, trình độ chuyên môn cho đội ngũ thực hiện TGPL. Đồng thời, tăng cường phối hợp với các cơ quan tiến hành tố tụng, chính quyền địa phương và các cơ quan, đơn vị liên quan.

Hoạt động tham gia tố tụng tiếp tục là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của Trung tâm. Trên cơ sở phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan tiến hành tố tụng, từ đầu năm 2025 đến tháng 5/2026, Trung tâm đã thụ lý và thực hiện TGPL 1.691 vụ, việc. Thông qua việc tham gia tố tụng, trợ giúp viên pháp lý và luật sư đã bào chữa, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người được TGPL, đặc biệt là trẻ em, người yếu thế được các cơ quan tiến hành tố tụng, giải quyết vụ án bảo đảm khách quan, đúng quy định của pháp luật. Điển hình như vụ án của em V.B.Q. Năm 2025, em V.B.Q, xã Tân Thuận phạm tội gây rối trật tự công cộng. Khi phạm tội, em dưới 18 tuổi nên thuộc diện người được TGPL miễn phí. Trong suốt quá trình tố tụng, qua nghiên cứu hồ sơ vụ án, thu thập tài liệu, chứng cứ và tham gia tranh tụng tại phiên tòa, trợ giúp viên pháp lý đã đưa ra các căn cứ, lập luận pháp lý nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho em. Khi Q. bị tòa án cấp sơ thẩm tuyên phạt 1 năm 3 tháng tù giam, trợ giúp viên pháp lý hướng dẫn em Q. và gia đình kháng cáo lên Tòa án nhân dân tỉnh thì được tòa án cấp phúc thẩm chấp nhận kháng cáo, áp dụng hình phạt cho người chưa thành niên là giáo dục tại địa phương.

Bên cạnh hoạt động tham gia tố tụng, Trung tâm TGPL nhà nước tỉnh còn đẩy mạnh công tác truyền thông, phổ biến pháp luật và TGPL. Hằng năm, Trung tâm xây dựng kế hoạch phối hợp tuyên truyền pháp luật, TGPL phù hợp với từng đối tượng, địa phương; phân công trợ giúp viên bám nắm địa bàn, chủ động trong công tác phối hợp để đem lại hiệu quả tốt nhất trong công tác TGPL. Cùng với tư vấn, hỗ trợ trực tiếp tại trụ sở, Trung tâm còn chủ động phối hợp với các địa phương tổ chức TGPL lưu động, đến tận thôn, xã để tuyên truyền, phổ biến và giải đáp pháp luật cho người dân. Nội dung tuyên truyền tập trung vào các lĩnh vực thiết thực, gắn với đời sống hằng ngày như đất đai, hôn nhân và gia đình, bảo hiểm y tế, chính sách đối với người nghèo, người có công với cách mạng, người khuyết tật và các đối tượng yếu thế trong xã hội... Tại các buổi truyền thông, người dân được trực tiếp trao đổi, tư vấn và giải đáp những khó khăn, vướng mắc pháp lý phát sinh trong thực tiễn; đồng thời, được hướng dẫn thực hiện các thủ tục hành chính, thủ tục pháp lý theo đúng quy định của pháp luật. Cùng với đó, Trung tâm đã phát miễn phí nhiều tờ rơi, tờ gấp với nội dung ngắn gọn, dễ hiểu, giúp người dân thuận tiện trong tìm hiểu và áp dụng pháp luật vào cuộc sống.

Từ năm 2025 đến nay, Trung tâm TGPL nhà nước tỉnh đã tổ chức 19 hội nghị truyền thông tại 19 địa phương với hơn 3.200 lượt người tham dự; tổ chức 4 hội nghị tập huấn, bồi dưỡng kiến thức pháp luật và kỹ năng TGPL cho công chức chuyên môn cấp xã, trưởng thôn với gần 600 lượt người tham dự. Qua hoạt động TGPL, ông Trần Văn Mạnh, người dân xã Như Quỳnh được giải đáp nhiều vướng mắc liên quan đến chính sách hộ nghèo, bảo hiểm y tế và các thủ tục dân sự. Qua đó giúp ông hiểu rõ hơn quyền được TGPL cũng như các quy định của pháp luật có liên quan.

Ngoài các hoạt động TGPL trực tiếp tại cơ sở, Trung tâm còn tăng cường cập nhật các chính sách pháp luật mới, các tình huống pháp lý trên trang thông tin điện tử của Sở Tư pháp và fanpage của Trung tâm; tiếp tục duy trì việc công khai danh sách trợ giúp viên pháp lý, luật sư ký hợp đồng thực hiện TGPL theo quy định; bố trí địa điểm tiếp công dân phù hợp nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiếp nhận, hướng dẫn và xử lý các yêu cầu TGPL của người dân.

Từ năm 2025 đến nay, Trung tâm TGPL nhà nước tỉnh đã trợ giúp được 1.758 vụ, việc cho 1.758 lượt người. Hoạt động TGPL ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, đặc biệt là đối tượng chính sách, người yếu thế, người có hoàn cảnh khó khăn. Qua đó góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, hạn chế vi phạm pháp luật, giữ gìn an ninh, trật tự và bảo đảm an sinh xã hội tại địa phương. Thời gian tới, Trung tâm tiếp tục đẩy mạnh việc đưa dịch vụ TGPL miễn phí đến người dân; tăng cường công tác phối hợp bảo đảm hoạt động tuyên truyền pháp luật, TGPL đúng đối tượng, địa bàn; đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động; tiếp tục thực hiện hiệu quả TGPL theo từng vụ việc...